„Delfiny, w odróżnieniu od nas, nie mają zdolności manualnych, natomiast ich tańce, skoki, są,
być może, odpowiednikiem naszego baletu.”

                                                                                                                        Jerzy Vetulani

 

DELFINY, WIELORYBY I NATURA JĘZYKA, czyli z młodzieżą na wykładzie w projekcie „WIELKIE PYTANIA W KRAKOWIE” w Pałacu Larisha

Udało nam się zdobyć wejściówki na to fantastyczne wydarzenie, jakim okazał się anglojęzyczny wykład prof. Vincenta Janika z Uniwersytetu St Andrews – najwybitniejszego współczesnego badacza morskich ssaków. Jest on wieloletnim pasjonatem zachowań waleni, badając ich systemy komunikacji. Jak się okazało, samo obcowanie z tymi zwierzętami stanowi jedynie niewielki fragment jego pracy naukowej, która niesie ze sobą konieczność żmudnej analizy i weryfikacji zebranych materiałów przy użyciu narzędzi komputerowych. Wracając jednak do meritum spotkania, to umożliwiło ono poznać odpowiedzi na wiele pytań, jakie pojawiły się wokół natury języka, jako formy komunikacji międzyludzkiej.

W takim sensie delfiny nie używają języka, jednak dźwięki, którymi się posługują są dla tych zwierząt całkowicie zrozumiałe. Dla niektórych z nich stanowią one śpiew. Próbowano uczyć zwierzęta „mowy” posługując się gestykulacją, nadając gestom sens językowy, przeprowadzano eksperymenty klawiszowe z delfinami, które jednak nie przyniosły rezultatów.  Profesor dowodził, że w komunikacji ważna jest intencjonalność. Uczenie się dźwięków, umiejętność ich kopiowania są kluczowe w procesie komunikowania się. Sekrety tego złożonego systemu komunikacji oraz bogactwo zachowań społecznych delfinów są przedmiotem zainteresowań wielu naukowców. Fascynującym jest nadawanie sobie „imion” przez poszczególne delfiny, które nie są w stanie rozpoznawać wydawanych przez siebie dźwięków po ich barwie, zatem każdorazowo nawołując się muszą się „przedstawiać”.

Dodatkową atrakcją spotkania był wernisaż prac krakowskiego malarza Rocha Urbaniaka, którego twórczość nawiązuje swoją tematyką do głębi morskiej toni, stanowiąc barwną ilustrację do kunsztu „śpiewu” delfinów czy wielorybów.

Dla tych, którzy nie mieli możliwości wziąć udziału w wykładzie, zapraszam na stronę internetową, gdyż spotkanie zostało nagrane 😉

https://www.youtube.com/watch?v=xTozYJFfNeg

                                                     prof. Beata Sobocińska